Oorzaken van kaalheid door krabben bij katten en hoe het te verhelpen

Het is een veelvoorkomend probleem: je kat krabt overmatig aan zijn oren, soms tot bloedens toe, en er ontstaan kale plekken rondom het oor. Dit kan variëren van lichte irritatie tot een serieuze aandoening. Het is cruciaal om de oorzaak te achterhalen om je kat de juiste hulp te kunnen bieden. Dit artikel gaat diep in op de mogelijke oorzaken van dit gedrag en de beschikbare oplossingen, waarbij we een breed perspectief hanteren en zowel de meest voorkomende als minder bekende scenario's bespreken. We beginnen met de meest voorkomende oorzaak, oormijt, en werken vervolgens toe naar complexere medische aandoeningen en gedragsproblemen.

Veelvoorkomende oorzaken van overmatig krabben aan de oren

Oormijt

De meest voorkomende boosdoener bij katten die aan hun oren krabben is oormijt (Otodectes cynotis). Dit zijn kleine, spinachtige parasieten die in de gehoorgang van de kat leven en zich voeden met huidschilfers en oorsmeer. De aanwezigheid van oormijt veroorzaakt intense jeuk, waardoor de kat gaat krabben, schudden met zijn kop en soms zelfs met zijn poten over zijn oren wrijft.

Symptomen van oormijt

Overmatig krabben aan de oren
Schudden met de kop
Donkerbruine of zwarte, korrelige afscheiding in de gehoorgang (lijkt op koffiedik)
Rode, geïrriteerde huid rondom de oren
Kale plekken rondom de oren (door het krabben)
Soms een onaangename geur uit de oren

Diagnose en behandeling van oormijt

De diagnose van oormijt wordt meestal gesteld door een dierenarts. Hij of zij zal met een otoscoop (een instrument om in de oren te kijken) de gehoorgang inspecteren en/of een monster van de oorsmeer onder de microscoop bekijken om de mijten te identificeren.

De behandeling van oormijt bestaat meestal uit het reinigen van de oren met een speciale oorreiniger en het toedienen van oordruppels die de mijten doden. Het is belangrijk om beide oren te behandelen, zelfs als de mijten maar in één oor worden gevonden. Daarnaast is het raadzaam om alle andere huisdieren in huis te behandelen, omdat oormijt zeer besmettelijk is. In sommige gevallen kan de dierenarts ook een systemisch middel (bijvoorbeeld een injectie of orale medicatie) voorschrijven om de mijten te bestrijden. Er zijn ook pipetten die in de nek worden aangebracht en direct werken tegen oormijt.

Bacteriële of gistinfecties

Naast oormijt kunnen ook bacteriële- of gistinfecties (zoalsMalassezia) oorproblemen veroorzaken bij katten. Deze infecties ontstaan vaak als gevolg van een onderliggend probleem, zoals allergieën, anatomische afwijkingen van de gehoorgang, of een verzwakt immuunsysteem. De infectie veroorzaakt irritatie en jeuk, wat leidt tot krabben en kale plekken.

Symptomen van bacteriële- of gistinfecties in de oren

Overmatig krabben aan de oren
Schudden met de kop
Rode, geïrriteerde huid rondom de oren
Afwijkende afscheiding uit de oren (kan geel, groen of bruin zijn)
Onaangename geur uit de oren
Kale plekken rondom de oren (door het krabben)
Pijn bij aanraking van de oren

Diagnose en behandeling van bacteriële- of gistinfecties

De diagnose van een bacteriële- of gistinfectie wordt gesteld door een dierenarts. Hij of zij zal een monster van de oorsmeer nemen en dit laten onderzoeken in een laboratorium om te bepalen welke bacterie of gist de infectie veroorzaakt.

De behandeling bestaat meestal uit het reinigen van de oren met een speciale oorreiniger en het toedienen van oordruppels die de bacterie of gist bestrijden. In sommige gevallen kan de dierenarts ook orale antibiotica of antischimmelmiddelen voorschrijven. Het is belangrijk om de behandeling volledig af te maken, zelfs als de symptomen verdwijnen, om te voorkomen dat de infectie terugkeert. De dierenarts zal ook zoeken naar en behandelen van de onderliggende oorzaak.

Allergieën

Allergieën zijn een veelvoorkomende oorzaak van huidproblemen bij katten, waaronder ook oorproblemen. Katten kunnen allergisch zijn voor verschillende allergenen, zoals voedsel, vlooienbeten, pollen, huisstofmijt en schimmels. De allergische reactie veroorzaakt jeuk, wat leidt tot krabben, bijten en likken, waardoor kale plekken kunnen ontstaan, met name rond de oren, kop en nek.

Symptomen van allergieën bij katten

Overmatig krabben, bijten en likken
Rode, geïrriteerde huid
Kale plekken
Huiduitslag
Oorontstekingen (terugkerend)
Niezen, hoesten of waterige ogen (bij inhalatie-allergieën)
Maag-darmproblemen (bij voedselallergieën)

Diagnose en behandeling van allergieën

Het diagnosticeren van allergieën bij katten kan een uitdaging zijn. De dierenarts kan verschillende tests uitvoeren, zoals een bloedtest of een huidtest, om te bepalen waar de kat allergisch voor is. Een eliminatiedieet kan worden gebruikt om een voedselallergie vast te stellen.

De behandeling van allergieën is gericht op het verminderen van de symptomen en het vermijden van de allergenen waar de kat allergisch voor is. Dit kan onder meer bestaan uit:

Voeding met een hypoallergeen dieet
Regelmatige vlooienbestrijding
Omgevingscontrole (bijvoorbeeld het verminderen van huisstofmijt)
Medicatie (bijvoorbeeld antihistaminica, corticosteroïden of immuuntherapie)

Het is belangrijk om te beseffen dat allergieën vaak chronisch zijn en dat een levenslange behandeling nodig kan zijn om de symptomen onder controle te houden.

Vlooien

Hoewel vlooien vooral bekend staan om de jeuk die ze veroorzaken op de rug en de basis van de staart, kunnen ze ook oorproblemen veroorzaken bij katten. Sommige katten zijn namelijk allergisch voor vlooienbeten, wat leidt tot intense jeuk over het hele lichaam, inclusief de oren. Het krabben en bijten als gevolg van de vlooienbeten kan leiden tot kale plekken en huidbeschadiging rondom de oren.

Symptomen van vlooien

Overmatig krabben, bijten en likken
Zichtbare vlooien of vlooienpoep (kleine zwarte korreltjes) in de vacht
Rode, geïrriteerde huid
Kale plekken
Huiduitslag

Behandeling van vlooien

De behandeling van vlooien bestaat uit het bestrijden van de vlooien op de kat zelf en in de omgeving. Er zijn verschillende vlooienmiddelen beschikbaar, zoals spot-on behandelingen, tabletten en sprays. Het is belangrijk om een vlooienmiddel te kiezen dat veilig is voor katten en de instructies zorgvuldig te volgen. Daarnaast is het belangrijk om de omgeving grondig te reinigen en te behandelen met een vlooienbestrijdingsmiddel om te voorkomen dat de vlooien terugkomen.

Minder voorkomende medische oorzaken

Schimmelinfecties (Dermatofytose)

Schimmelinfecties, ook wel ringworm genoemd (hoewel het geen worm is), kunnen ook oorproblemen veroorzaken bij katten. De schimmel tast de huid en de haren aan, waardoor kale plekken, schilfering en jeuk ontstaan. De infectie kan zich verspreiden naar de oren en de omliggende huid, wat leidt tot krabben en kale plekken.

Symptomen van schimmelinfecties

Kale plekken (vaak rond of ovaal van vorm)
Schilfering
Rode, geïrriteerde huid
Jeuk
Broze of afgebroken haren

Diagnose en behandeling van schimmelinfecties

De diagnose van een schimmelinfectie wordt meestal gesteld door een dierenarts. Hij of zij kan een Woodse lamp gebruiken (een speciale lamp die de schimmel kan laten oplichten) of een monster van de haren en huidschilfers nemen en dit laten onderzoeken in een laboratorium.

De behandeling van een schimmelinfectie kan bestaan uit orale antischimmelmiddelen, antischimmelshampoos, en lokale antischimmelcrèmes. Het is belangrijk om de behandeling lang genoeg voort te zetten om de schimmel volledig te doden en herinfectie te voorkomen. Daarnaast is het belangrijk om de omgeving grondig te reinigen en te desinfecteren om de verspreiding van de schimmel te voorkomen.

Auto-immuunziekten

In zeldzame gevallen kunnen auto-immuunziekten oorproblemen veroorzaken bij katten. Bij auto-immuunziekten valt het immuunsysteem van de kat zijn eigen lichaam aan, waaronder de huid en de haren. Dit kan leiden tot kale plekken, ontstekingen en jeuk, ook rondom de oren. Voorbeelden van auto-immuunziekten die huidproblemen kunnen veroorzaken zijn pemphigus foliaceus en lupus erythematosus.

Symptomen van auto-immuunziekten

Kale plekken
Ontstekingen
Zweren
Korstjes
Jeuk
Pijn
Algemene malaise (lusteloosheid, verminderde eetlust)

Diagnose en behandeling van auto-immuunziekten

De diagnose van een auto-immuunziekte is vaak complex en vereist verschillende onderzoeken, zoals bloedonderzoek, huidbiopten en uitsluiting van andere mogelijke oorzaken.

De behandeling van auto-immuunziekten is gericht op het onderdrukken van het immuunsysteem met behulp van medicatie, zoals corticosteroïden of andere immunosuppressiva. De behandeling is vaak langdurig en vereist regelmatige controle door een dierenarts.

Tumoren

Hoewel zeldzaam, kunnen tumoren in of rond de oren ook oorproblemen veroorzaken bij katten. De tumor kan druk uitoefenen op de gehoorgang of de omliggende weefsels, wat leidt tot irritatie, pijn en jeuk. Het krabben en bijten als gevolg van de tumor kan leiden tot kale plekken en huidbeschadiging.

Symptomen van tumoren in of rond de oren

Zwelling of bultje in of rond het oor
Pijn bij aanraking van het oor
Afwijkende afscheiding uit het oor
Gehoorverlies
Evenwichtsproblemen
Overmatig krabben aan het oor

Diagnose en behandeling van tumoren

De diagnose van een tumor wordt meestal gesteld door een dierenarts. Hij of zij kan een lichamelijk onderzoek uitvoeren, röntgenfoto's maken, een CT-scan of MRI-scan laten maken en een biopsie nemen om de tumor te identificeren.

De behandeling van een tumor is afhankelijk van het type tumor, de locatie en de grootte. De behandeling kan bestaan uit chirurgie, bestraling, chemotherapie of een combinatie van deze methoden.

Gedragsproblemen als oorzaak van kaal krabben

In sommige gevallen is er geen medische oorzaak te vinden voor het overmatig krabben aan de oren. In deze gevallen kan het gedrag een uiting zijn van stress, angst of verveling. Katten kunnen zichzelf gaan oververzorgen (overmatig likken, bijten en krabben) als een manier om met deze negatieve emoties om te gaan. Dit kan leiden tot kale plekken en huidbeschadiging, ook rondom de oren.

Mogelijke oorzaken van stress, angst of verveling

Veranderingen in de omgeving (bijvoorbeeld een verhuizing, een nieuw huisdier of een nieuw familielid)
Gebrek aan stimulatie (bijvoorbeeld te weinig speelgoed, geen mogelijkheid om te jagen of te klimmen)
Conflicten met andere katten in huis
Medische problemen (pijn kan soms leiden tot stressgerelateerd gedrag)

Oplossingen voor gedragsproblemen

Het is belangrijk om de onderliggende oorzaak van de stress, angst of verveling te achterhalen en aan te pakken. Dit kan onder meer bestaan uit:

Het creëren van een veilige en stimulerende omgeving voor de kat
Het aanbieden van voldoende speelgoed en mogelijkheden om te jagen en te klimmen
Het verminderen van conflicten met andere katten in huis (bijvoorbeeld door voldoende kattenbakken, voerbakken en slaapplaatsen te voorzien)
Het raadplegen van een gedragstherapeut voor katten
Het gebruik van feromonen (bijvoorbeeld Feliway) om stress te verminderen

In sommige gevallen kan medicatie nodig zijn om de angst of stress te verminderen. Dit moet altijd in overleg met een dierenarts gebeuren.

Wanneer naar de dierenarts?

Het is belangrijk om naar de dierenarts te gaan als:

Je kat overmatig aan zijn oren krabt en er kale plekken ontstaan
Je kat schudt veel met zijn kop
Er afscheiding uit de oren komt
De oren rood en geïrriteerd zijn
Je kat pijn heeft bij aanraking van de oren
De symptomen niet verbeteren na een paar dagen zelfbehandeling

De dierenarts kan de oorzaak van het probleem vaststellen en een passende behandeling voorschrijven. Vroegtijdige behandeling kan voorkomen dat het probleem verergert en chronisch wordt. Bovendien kan de dierenarts andere, minder voor de hand liggende, oorzaken uitsluiten.

Preventie

Hoewel het niet altijd mogelijk is om te voorkomen dat je kat oorproblemen krijgt, zijn er wel een aantal dingen die je kunt doen om het risico te verkleinen:

Regelmatige vlooienbestrijding
Regelmatig de oren controleren en schoonmaken (met een speciale oorreiniger voor katten)
Een gezonde voeding
Een stressvrije omgeving
Regelmatige controles bij de dierenarts

Door alert te zijn op de symptomen en tijdig in te grijpen, kun je ervoor zorgen dat je kat comfortabel en gezond blijft.

Labels: #Kaal